((( سال نو مبارک )))

سال هشتاد و هشتتون پربار و همش موفقیت باد .
کماکان خندان باشید .
                                  

((( سه سالگی براش )))

امروز سومین سالی هست که مطلب می نویسم .
همین ...
اسفند۸۴
                                  

((( سلطان محمد نقاش )))

سلطان محمد تبریزی در شهر تبریز به دنیا آمد . وی از نقاشان برجسته دوران صفوي بود كه مي‌گويند در هنر نقاشي استاد شاه تهماسب بوده و شايد در اداره انجمن سلطنتي هنرها جانشين بهزاد شده است. سلطان محمد نقاش، در ترقیمه هایی ¹ خود را «سلطان محمد»، «استاد سلطان محمد» و «سلطان محمد عراقی» می نامد. به روایت قاضی میراحمد منشی قمی در کتاب گلستان هنر که در حدود سال هزار هجری قمری نوشته شده است «استاد سلطان محمد از دارالسلطنه تبریز است. در وقتی که استاد بهزاد از هرات به عراق ² آمد استاد سلطان محمد، روش قزلباش را بهتر از دیگران ساخته بود. وفاتش در دارالسلطنه تبریز بود. سلطان محمد، چونان دیگر هنرمندان مهم دورانش به کار در کتابخانه سلطنتی ادامه داد و هنرمندان معتبری مانند محمدی، برح علی اردبیلی، استاد حسین قزوینی، مولانا محمد، محمد معین الدین، میرحسین دهلوی و فرزندش میرزاعلی از محضرش سود بردند.
گویا سلطان محمد مراحل اولیه زندگی هنری خود را در دربار یعقوب آق قویونلو شروع می کند و در کنار هنرمندان دیگه از جمله شیخی یعقوبی ، درویش محمد و دیکر استادان در دربار تبریز مشغول به کار می شود . مورد مهمی که در مورد سلطان محمد میشه گفت اینه که فضای خیال انگیز ترکمانان را وارد نقاشی صفوی کرد که وام دار از هرات بود . هراتی که به عینیت توجه ویژه ای داشت . بدین ترتیب ترکیب خیال انگیزی و واقع گرایی . منظور از واقع گرایی این نیست که سعی بر این شده که چهره عین به عین تصویر شود - این کار در دوره قاجار در درجه اول توجه قرار گرفت - بلکه مفهوم اینه که به لحاظ فیگوراتیو اندام ها درست تر و به واقعیت نزدیک تر شد . در نظر داشته باشیم هنوز دغدغه نقاش ایرانی رسیدن به چهره کاراکتر خود نیست بلکه تا حدی به قرار دادها توجه داره . همینطور توجه درست تر به مقوله پرسپکتیو و ... .
این خیال انگیزی رو در صخره هایی که سلطان محمد کشیده میشه دید که با دقت در اونها شکل انسان و حیوان می توان پیدا کرد .
نگاره معراج پیامبر که اگه نگیم بهترین نگاره ایرانی ولی واقعا میشه گفت جزو چند تای اول هست منسوب به سلطان محمد هستش . یعنی اینکه احتمال قریب به یقین سلطان محمد اون رو کشیده نه به طور قطع .
از ویژگی های دیگر سلطان محمد بذله گویی و طنز خاص و نهفته ای هست که در کاراش وجود داره .
اگر بهزاد را اوج نگارگری شرق ایران بدانیم ، سلطان محمد این لقب را در غرب ایران داراست .
                    

---

۱- منظور امضا هست .
۲- همان تبریز هست که در زمان شاه اسماعیل اول از هرات به سمت تبریز حرکت کردن

برای اطلاع بیشتر به سایتها هم میتونید مراجعه کنید :
                                            ۱ - یک
                                            ۲- دو
                                            ۳- سه
                                            ۴- چهار
                                            ۵-پنج